Уоттаах сэрии холоруга
Үөһээ Бүлүү улууһун Өргүөт нэһилиэгин «Кыһыл Муоҕан» колхозтааҕа Баченков Егор — Бакарыйа Дьөгүөр дьиэ кэргэниттэн Аҕа дойду сэриитигэр сэттэ киһи кыттыыны ылбыттар. Сэттэ киһиттэн биэс киһи олохторун толук уурбуттар, түөрт киһи кыргыһыыга, биир киһи үлэ фронугар.
Эһэм барыта сэттэ уоллаах, икки кыыстаах эбит. Сэттэ уолтан үс уолу иитиэххэ биэрбит. Мин аҕабын Тарааһы быраата уол оҕото суох киһи Хабыйыын көрдөөн ылбыт, Киппирийээни Быракаан Байанай оҕонньор ииттэ ылбыт.
Испирдиэни Тойокуттан Мөйгөстөр ылбыттар, онон бэйэтигэр түөрт уола, икки кыыһа хаалбыттар. Бакарыйа Дьөгүөр аатырбыт байанайдаах булчут, улахан күүстээх-уохтаах киһи үһү, ол сиэринэн уолаттара бары бөдөҥ-садаҥ, кыайыгас-хотугас уолаттар буолбуттар.
Баченков Алексей Егорович 1909 — 25.09.1942
Кыра уола Өлөксөй — Баченков Алексей Егорович Быракаан түөрт кылаастаах оскуолатын үөрэнэн бүтэрэн баран, кыаммат буолан салгыы үөрэммэтэх, номоххо киирбит уһулуччулаах учуутал Тихон Адамович быраатын бэйэтигэр олордон оскуоланы бүтэртэрбит, ийэлэрэ бииргэ төрөөбүттэр. Өлөксөй үчүгэй сааһыт, сытыы-хотуу киһи эбит.
Биллиилээх фольклорист, этнограф Васильев Иван Касьянович уонна ытан уон биэс куһу өлөрбүтүн, уолаттар күрэхтэригэр кими да тутуһуннарбатын, барытыгар бастаан иһэрин сөҕөн суруйар. Алексей Егорович сэрии иннигэр колхоһугар салалтаҕа сылдьыбыт.
Эһэм уолаттара үлэһит буолан, кыргыттара кэргэннэнэн быр бааччы суулаһан олордохторуна алдьархайдаах сэрии саҕаланар. Бастакынан сэриигэ 1919 сыллааҕы төрүөх Баченков Алексей Егорович 1941 сыллаахха ыҥырыллар,
1942 сыллаахха өлбүт, көмүллүбүт сирэ биллибэт.
Слепцов Дмитрий Никитич 1920 — 26.01.1944
Эһэм улахан кыыһа Сүөкүлэ уола Слепцов Дмитрий Никитич 1923 сыллааҕы төрүөх 1942 сыллаахха
ыҥырыллыбыт, 26.01.44 сыллаахха өлбүт, көмүллүбүт сирэ биллибэт. Өргүөт оскуолатын үчүгэйдик үөрэнэн бүтэрэн баран колхоһугар үлэлии сылдьыбыт, нэһилиэккэ биллибит хоһоонньут эбит. Икки улахан уопсай
тэтэрээккэ тобус толору кыһыл, күөх чэрэниилэнэн солбуйа суруллубуту убайым Охонооһой (Баченков Афанасий Никитич — Баачыҥка) илдьэ сылдьарын көрбүппүн өйдүүбүн.
Ол тэтэрээттэри Охонооһоой учууталыгар биэрбит, ол оннук сүппүт. Оччолорго улууска хаһыат суох, онон биир да хоһоон хаалбатах. Эһэм улахан уола Ньукулай күҥҥэ көрбүт соҕотох уола Баченков Василий Өргүөт оскуолатын туйгуннук үөрэнэн бүтэрэн баран үөрэххэ барыахтааҕын сэрии мэһэйдээбит.
Баченков Василий Николаевич
1924 — 02.03.1944
Баченков Василий 1924 сыллааҕы төрүөх 1943 сыллаахха сэриигэ ыҥырыллыбыт, 1944 сыллаахха өлбүт, көмүллүбүт сирэ биллибэт. Эһэм кыра кыыһа Суойа кэргэнэ Харбалаах киһитэ Ноттосов Алексей 1904 сыллааҕы төрүөх 1942 сыллаахха ыҥырыллыбыт, 1943 сыллаахха сураҕа суох сүппүт.
Гаврильев Иван Тарасович
Мин аҕам Гаврильев Тарас Бүлүү эбэҕэ фроҥҥа барар балык бултааһыныгар, трудфроҥҥа сылдьан ыалдьан өлбүтүн Намҥа буору булларбыттар, хайа диэки сири кытта сир буолан сытара биллибэт. Мин алта саастаах этим.
Эһэм орто уола Баченков Марк Егорович Сангаарга, сиэнэ мин бииргэ төрөөбүт убайым Гаврильев Иван Тарасович Бухта Тиксиигэ Америкаттан кэлэр суудуналары сүөккээһиҥҥэ трудфроҥҥа сылдьыбыттар, эмиэ эрдэ үйэлэммиттэрэ. Убайдарым олох олорбокко, кэргэннэммэккэ сылдьан сэриигэ барбыттара, онон кинилэртэн ааттарын ааттатар оҕо хаалбатаҕа.
Кырыыстаах сэрии биир дьиэ кэргэн биэс киһитин илдьэ барбыта, икки киһини кылгас үйэлээбитэ.
Саха буойун кэриэһигэр
Көтөн ааспыт оҕо сааһыҥ
Күннээх, сырдык алааһыттан
Көҥүлбүтүн көмүскүүр
Күүстээх санаа ылынан,
Өһүөҥҥүн өргөс гынан,
Өстөөх биистиин күөн көрсө,
Уоттаах сэрии толоонугар
Охсуһууга барбытыҥ.
Тыһыынчанан буойуннуун
Тыыҥҥын толук уураҥҥын
Кыайыы кыһыл былааҕа
Кытыаста умайбыта.
Арай эйигин ааттатар,
«Аҕам этэ»- диэн ахтар,
Олоххун сиргэ салгыыр
Оҕо төрөөн хаалбатаҕа.
Уол оҕо сиргэ төрөөн,
Олох олорор аналланнын,
Уоттаах сэрии холоруга сөрөөн,
Умсары баттаабатын.
Евдокия Гаврильева, Учууталлар учууталлара,
Үөһээ Бүлүү улууһун бочуоттаах олохтооҕо, Тыыл уонна үлэ ветерана