Оттооһун хаамыыта кэлиҥҥи кураан күннэргэ тэтимирдэ

От ыйын 30 күнүгэр улуустартан уонна куораттааҕы уокуруктартан түмүллүбүт суһал иһитиннэриигэ сигэннэххэ, өрөспүүбүлүкэ ходуһаларыгар 56 400 гектар иэннээх сир охсулунна, 35 971 туонна от кэбиһилиннэ. Онон былааннаммыт кээмэйтэн 8,49 бырыһыана туолла.

Окко былааннаах 32 улуустан уонна “Дьокуускай”, “Сатай” куораттааҕы уокуруктартан билиҥҥэ диэри Аллайыаха, Булуҥ, Эдьигээн, Өлөөн, Усуйаана, Эбээн Бытантай улуустара сибидиэнньэ биэрбэккэ олороллор. Бары – хотулар, кинилэр истэригэр кыһалҕаттан салаа оту быһа охсо иликтэр бааллар. Эбээн Бытантайга уһуннук ардаан, оттонор үрэхтэрин алыылара бүтүннүү ууга сыталлар. Өлөөн улууһугар Ээйиккэ эрэ сүөһү иитэллэр, онно ардах кэнниттэн аны уоту кытта охсуһа сылдьаллар.

Бу нэдиэлэ бэнидиэнньиктээҕи иһитиннэриитигэр (27.07.2026) диэри биир даҕаны сыыппараны көрдөрбөккө олорбут үөһээ бүлүүлэр 3 474,2 туонна от кэбиһиилэнэн, былааннарын 13,51 бырыһыанын ситиһэн, быйылгы оттооһун хаамыытын бастыҥнарыгар 6-нан киллэрилиннилэр. Билиҥҥи туругунан, былааннаах отторун 11 улуус 10 бырыһыантан таһаардылар (инфографикаҕа көр). Дьоҕус былааннаах хоту улуустары тэҥэ, Үөһээ Бүлүүттэн ураты, Мэҥэ Хаҥаласка, Уус Алдаҥҥа, Чурапчыга от үлэтэ тэтимин ылан эрэр. Бэнидиэнньиктээҕи көрдөрүүттэн кэбиһии 16 334 туоннанан эбилиннэ.

Ол гынан баран, былырыыҥҥы таһымы ситиэхпит ыраах. Табылыыссаҕа 28.07.2025 дааннай бэриллэр. Дьиҥинэн, чэппиэрдээҕини чэппиэргэ тэҥниир буоллахха, ааспыт сыл от ыйын 31 күнүгэр 95 618 гектар охсуулаах, 80 163,7 туонна кэбиһиилээх (былаантан – 18 бырыһыана) этибит. Ол кэмҥэ ходуһаҕа 20 974 киһи 9 460 тыраахтардаах 7 968 звенонан (толору мэхэньисээссийэлээх – 2 804, ситэтэ суоҕа – 3 300, көлө-илии күүһүнэн – 64, аҥаардас хары күүһүнэн – 1 800) оттуура. Оту таһынан 600 туонна сиилэс угуллубута. Быйыл сайын 17 312 киһи 7 824 тыраахтардаах 5 926 звенонан үлэлии сылдьар. Ити иһиттэн көлө-илии звенота 15 эрэ уонна 1 552 илии киэнэ. Онон ис кыах толору туһанылла илигэ чахчы. Элбэх сиргэ уһун, дохсун ардах уутун халаана отчут-масчыт тыа дьонун атахтаата, харгыстаата.

Быйыл сайын былааннаммыт 423 699 туонна оттон кэлиҥҥи айылҕа кубулҕаттарыттан сиэттэрэн, бүтэһик отчуокка улуустар 396 453 туоннатын булунарга суоттаналларын биллэрдилэр. Ааспыт сайын баччаҕа сорох улууска курааннаан, сорох улуус эмиэ ууга баран, 434 334 туонна оттон 394 219 туоннатын сабаҕалаабыттара. Ол даҕаны буоллар, хаһаайыстыбалар уһун кыстыктан хаһааҥҥытааҕар даҕаны элбэх кур оттоох тахсыбыттара. Онон сабаҕалаатахха, сүөһү аһылыгын бэлэмнээһин дьылҕата халлаан мантан күһүн, атырдьах уонна балаҕан ыйдарыгар, хайа хараҕынан көрөрүттэн улахан тутулуктаах буолуоҕа дьэҥкэ.

Василий Никифоров

УлуусМедиа